คนสูงวัยออกกำลังกายอย่างไร ช่วยป้องกันระบบภูมิคุ้มกันร่างกายเสื่อม

นักวิทยาศาสตร์ระบุว่า การออกกำลังมากขึ้นในผู้สูงอายุอาจช่วยป้องกันระบบภูมิคุ้มกันเสื่อมและป้องกันการติดโรคได้

จากการติดตามข้อมูลสุขภาพของนักปั่นจักรยานทางไกล 125 คน ซึ่งบางคนมีอายุอยู่ในวัย 80 ปี พบว่ามีระบบภูมิคุ้มกันที่ทำงานได้ดีเทียบเท่ากับคนในวัย 20 ปี

ศ.นอร์แมน ลาซารัส อายุ 82 ปีจากคิงส์ คอลเลจ ลอนดอนของอังกฤษ หนึ่งในผู้เข้าร่วมโครงการวิจัย และเป็นผู้เขียนร่วมกล่าวว่า “หากการออกกำลังกายเป็นยา ทุกคนก็จะรับประทานมัน ซึ่งให้ประโยชน์ในหลายด้าน ทั้งต่อร่างกาย จิตใจ กล้ามเนื้อ และระบบภูมิคุ้มกัน”

ผลงานนี้ตีพิมพ์ในวารสารเอจิง เซลล์ (Aging Cell) ซึ่ง ศ.เจเนท ลอร์ด จากมหาวิทยาลัยเบอร์มิงแฮม ซึ่งเป็นผู้เขียนร่วมระบุว่า “ระบบภูมิคุ้มกันจะเสื่อมสภาพลงประมาณร้อยละ 2-3 ต่อปี ในผู้ที่อายุเลยวัย 20 ปีไปแล้ว ซึ่งเป็นสาเหตุที่คนสูงวัยอ่อนไหวต่อการติดเชื้อ มีอาการอย่างโรคข้ออักเสบรูมาตอยด์ และมีโอกาสเป็นมะเร็งได้” อย่างไรก็ตาม เนื่องจากนักปั่นจักรยาน มีระบบภูมิคุ้มกันเท่ากับคนวัย 20 ปี แทนที่จะเป็นเหมือนคนในวัย 70 หรือ 80 ปี จึงหมายความว่าพวกเขาป้องกันปัญหาเหล่านั้นได้

นักวิจัยได้ศึกษาตัวอย่างเลือดเพื่อหาที-เซลล์ ที่เป็นตัวช่วยระบบภูมิคุ้มกันตอบโต้การติดเชื้อ ซึ่งเซลล์ชนิดนี้จะผลิตโดยต่อมไทมัสซึ่งอยู่บริเวณหน้าอกที่มักจะมีขนาดเล็กลงในผู้ใหญ่

เหนื่อยเพียงเล็กน้อยก็พอ

ทีมนักวิจัยค้นพบว่า ร่างกายของนักปั่นจักรยานทางไกล สามารถผลิตที-เซลล์ได้ในระดับเดียวกับคนในช่วงอายุ 20 ปี ในขณะที่กลุ่มตัวอย่างผู้ใหญ่ซึ่งไม่ออกกำลังกายสามารถผลิตได้น้อยมาก ทำให้นักวิจัยเชื่อว่า การออกกำลังกายเมื่อมีอายุเพิ่มมากขึ้น จะช่วยให้ร่างกายตอบสนองต่อวัคซีนได้ดีขึ้น ซึ่งจะส่งผลให้สามารถต้านทานการติดเชื้อเช่นไข้หวัดได้มากขึ้น

ด้าน ศ.สตีฟ ฮาร์ริดจ์ ผู้เขียนร่วม และศาสตรจารย์ด้านสรีรวิทยาจากคิงส์ คอลเลจ ลอนดอน กล่าวว่า “การไม่ขยับร่างกายนั้นขัดต่อวิวัฒนาการ เนื่องจากมนุษย์ถูกออกแบบมาให้ขยับร่างกายอยู่เสมอ”

“คุณไม่ต้องเป็นถึงนักกีฬาที่ลงแข่งขัน หรือเป็นนักปั่นจักรยานทางไกล เพื่อให้ได้ประโยชน์ด้านสุขภาพ แต่อะไรก็ตามที่ทำให้คุณได้ขยับร่างกาย ให้เหนื่อยเพียงเล็กน้อยก็ช่วยได้”

ศ.ฮาร์ริดจ์ และ ศ.ลาซารัส เชื่อว่าคนสูงวัยที่ออกกำลังกายมาก ๆ เป็นกลุ่มตัวอย่างที่เหมาะสำหรับการวิเคราะห์ผลกระทบที่แท้จริงจากความชราในแง่ชีววิทยา

นอกจากนี้ รายงานผลการศึกษาอีกฉบับที่แยกต่างหากในวารสารเอจิง เซลล์ พบว่า นักปั่นจักรยานไม่ได้สูญเสียกล้ามเนื้อหรือความแข็งแรง และไม่พบว่ามีไขมันในร่างกายเพิ่มขึ้นแต่อย่างใด ทั้งที่ลักษณะเหล่านี้ล้วนแต่พบได้ในผู้สูงวัย

เฟอร์กัส วอล์ช ผู้สื่อข่าวด้านการแพทย์ของบีบีซี ได้ไปพบกับกลุ่มนักปั่นจักรยานที่มีชื่อว่าโอแด็กซ์ ซึ่งรวมตัวกันในช่วงเช้าวันอาทิตย์ที่เมืองเซอร์เรย์ แม้ว่าอากาศจะหนาวแต่พวกเขาดูร่าเริงและชินกับการปั่นจักรยานในทุกสภาพอากาศ สมาชิกกลุ่มนี้จะจัดกิจกรรมปั่นจักยานทางไกลเป็นประจำ โดยมีตั้งแต่ระยะทาง 100 กิโลเมตรไปจนถึง 300 กิโลเมตร ส่วนนักปั่นรุ่นสูงวัยที่อยู่ในช่วงอายุ 80 ปี กล่าวว่า จะร่วมปันระยะสั้นคือ 100 เมตรเท่านั้น

ออกกำลังกายอย่างไร ช่วยป้องกันระบบภูมิคุ้มกันร่างกายเสื่อม

เหตุใดจึงเข้าร่วมกลุ่มจักรยานทางไกล

นางแพม โจนส์ อายุ 79 ปีกล่าวว่า “ฉันทำเพื่อสุขภาพของตัวเอง เพราะมันคือการเข้าสังคม และเพราะฉันสนุกไปกับอิสระจากการปั่น”

นายไบรอัน แมทกินส์วัย 82 ปี กล่าวว่า “หนึ่งในสิ่งแรก ๆ ที่ผมเห็นผลได้จากการศึกษาด้านการแพทย์คือ เขาบอกผมว่าไขมันในร่างกายของผมเทียบเท่ากับคนอายุ 19”

ส่วนนายจิม วูดส์ อายุ 64 ปี ซึ่งนับว่าเป็นคนอายุน้อยของกลุ่มเล่าว่า เขาปั่นจักรยานเฉลี่ย 100 ไมล์ (ราว 161 กิโลเมตร) ต่อสัปดาห์ และจะปั่นมากกว่านั้นในช่วงฤดูร้อน “ผมปั่นเพราะได้ความรู้สึกว่ามีคุณภาพชีวิตที่ดี และเพื่อชมวิวชนบทสวยๆ”

goin up